Sayıları 14 Milyona yaklaştığı tahmin edilen emeklilerin bazılarının maaş mağduru olduğu bildirildi. Bugün Türkiye medyasında yer alan flaş bir haber yayınlanan yeni genelgenin ayrıntılarını da ortaya çıkardı.
Benzer durumda yüz binlerce emekli olabileceği tahmin ediliyor.
Bu yüzden yüksek mahkemenin verdiği karar emsal niteliği taşımaktadır. Peki Anayasa Mahkemesi tarafından alınan karar veya mahkemeye yapılan başvuru neydi?
Ayrıntıları Habertürk gazetesi haberleştirmiş : Buna göre Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı sonrası SGK, emeklilik dilekçesine ilişkin yeni bir genelge yayınladı. Özetle 30 Eylül 2008 tarihinden önce emeklilik dilekçesi veren ancak dilekçe verdiği tarihte çalışmaya devam ettiği sonradan tespit edilenler hakkında işlem yapılmayacak ve aylıkları ödenmeye bundan böyle devam edilecek.
Edinilen bilgiye göre Anayasa Mahkemesi’nin 3 Mart tarihli kararıyla, emeklilik dilekçesi vermek için işten ayrılmayı zorunlu kılan an itibariyle hüküm iptal edildi. Sonrasında ise Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) bunun üzerine AYM kararı sonrası uygulamaya açıklık getirmek üzere ayrıntılı bir genelge yayımladı.
Genelgede, AYM’nin 62. maddedeki düzenlemeyi iptal ettiği ancak aynı kanunun 'Yaşlılık aylığından yararlanma şartları' başlıklı 60. maddesinde yer alan 'Yaşlılık aylıklarından yararlanabilmek için sigortalının çalıştığı işten ayrılması ve yazılı istekte bulunması şarttır' maddesi ile ilgili iptal kararı vermediği vurgulandı. 2008 yılında yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile ise hem 60 hem de 62. maddenin yürürlükten kaldırıldığı belirtildi.
5510 Sayılı Kanun uyarınca yaşlılık aylıklarından yararlanabilmek için 4/A’lı (SSK) sigortalıların çalıştıkları işten ayrıldıktan sonra yazılı talepte bulunması gerektiği kaydedilen genelgede, 5510 Sayılı Kanun’un yürürlük tarihinden (2008 yılından) sonra yaşlılık aylığı talebinde bulunan sigortalılara aylık bağlanabilmesi için çalıştıkları işten ayrıldıktan sonra dilekçe vermeleri gerektiği ifade edildi.
Fiilen bir şey değişmeyecek
SGK’nın 2018/38 Sayılı Genelgesi uyarınca, emeklilik dilekçesi verdiği tarihte işten ayrılmadığı sonradan tespit edilenlere yersiz ödenen aylıklar için borç çıkarıldığı anımsatılan genelgede, AYM’nin kararı doğrultusunda geriye dönük işlemlerde uygulanmak üzere değişiklik yapıldı.
Buna göre, 30 Eylül 2008 tarihinden önce emeklilik dilekçesi veren ancak dilekçe verdiği tarihte çalışmaya devam ettiği sonradan tespit edilenler hakkında işlem yapılmayacak ve aylıkları ödenmeye devam edilecek.
Ancak, 1 Ekim 2008 tarihinden sonra yaşlılık aylığı talebinde bulunanlara 5510 Sayılı Kanun hükümleri uygulanacak. Özet olarak, AYM’nin iptal kararı uygulamada fiilen hiçbir şeyi değiştirmeyecek.
Öyleyse, 5510 Sayılı Kanun uyarınca yaşlılık aylığı başvurusunun nasıl yapıldığına bakalım. SGK’nın 2018/38 Sayılı Genelgesi’ne göre, yaşlılık sigortasından aylık bağlanabilmesi için 4/A’lı (SSK) sigortalıların çalıştıkları işten ayrıldıktan sonra dilekçe vermeleri gerekiyor. 4/B’liler (BAĞ-KUR) dükkanını kapatmadan, esnaf statüsündeki faaliyetine son vermeden e-Devlet üzerinden emekli aylığı başvurusu yapabilirler.
4/C (Emekli Sandığı) kapsamında çalışanlar görev yaptıkları kuruma, memuriyetten daha önce ayrılıp yaşı doldurunca emekli olmak isteyenler ise e-Devlet üzerinden emekli aylığı talebinde bulunabilirler.
Yayınlanan Genelgenin Ayrıntılarını Habertürk yazarı Kıvanç El Paylaştı...
Emekli Maaşını Artırmak için Neler Yapılabilir?
Emekli vatandaşlar veya emekli olmayı bekleyen çok sayıda vatandaş yüksek emekli maaşı almanın formüllerini araştırmaktadır.
Emeklilik hayatında rahat bir yaşam sürmek isteyen vatandaşlar maaşlarını artırmanın yollarını ararken bu konuyla ilgili dikkat çeken bir liste hazırladık sizler için.
Eğer emekli olduğunuzda yüksek maaş almanın yollarını arıyorsanız bu bilgiler işinize yarayacaktır. Bilgiler doğrultusunda sizlerde haklarınızı kullanabilir ve yüksek emekli maaşı almak için bu kurallar doğrultusunda faydalanabilirsiniz. İşte yüksek emekli maaşı almada işinize yarayacak olan o haklarınız.
EMEKLİ MAAŞI İÇİN YENİ DÜZENLEME NELER İÇERİYOR?
Gazete Habertürk’ten Tahsin Akça ve Ahmet Kıvanç’ın haberine göre, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nde binlerce emekliyi ilgilendiren düzenleme yaptı. Bazı emekliler, kendi hatalarından kaynaklanmadığı halde, emeklilik işlemlerinin yanlış yapıldığı veya hesaplamanın yanlış olduğu sonradan tespit edildiğinde büyük mağduriyetler yaşıyor. Bu kişilerin emekli aylıkları kesildiği gibi 5 yıla kadar olan almış oldukları emekli aylıklarını geriye dönük olarak faiziyle iade etmeleri isteniyor. Bunlara yeniden emekli aylığı bağlanabilmesi için eksik prim günlerini tamamlamaları gerekiyor.
Hatanın iki yıl sonra fark edilmesi durumunda 24 aylık emekli aylığının geri ödenmesi talep ediliyor. Mağduriyeti önlemek için söz konusu yönetmeliğe geçici bir madde eklendi. Yeni düzenlemeye göre, emekli aylığı bağlanmış olanlardan, prim ödeme gün sayısı şartının sigortalının kasıtlı veya kusurlu davranışlarından kaynaklanmayan nedenlerle yerine getirilmediği sonradan tespit edilenlere, eksik prim günlerini tamamlama hakkı sağlanacak. Borçtan kurtulmaları için sunulacak üç seçenek şöyle:
BORÇTAN KURTULMAK İÇİN 3 SEÇENEK
1- Bu kişilerin öncelikle askerlik, doğum, yurtdışı borçlanma hakkı bulunup bulunmadığına bakılacak. Bu şekilde borçlanma hakkı olanlar, asgari ücret üzerinden prim ödemek suretiyle eksik günlerini tamamlayabilecek.
2- Borçlanma hakkı bulunmayan veya borçlanmaya rağmen eksik günlerini tamamlayamayanlar eğer emekli olduktan sonra sosyal güvenlik destek primi ödeyerek bir işte çalışmaya devam etmişlerse, bu çalışmaları eksik günlerine sayılacak.
3- Her iki kolaylıktan da yararlanamayanlara isteğe bağlı sigortalı veya tarım sigortalısı primi ödeme olanağı sağlanacak.
O TARİHTEN SONRAKİLERİ KAPSAMAYACAK!
Emekli aylığında sonradan borç çıkarılmasını önleyen düzenlemenin tek kusuru, kalıcı değil geçici olması. Bu haktan, yönetmeliğin yürürlüğe girdiği 5 Aralık 2017 tarihinden önce emekli aylığı bağlanan kişiler yararlanacak. Halen emekli aylığı kesilmiş olanlar ile 5 Aralık'tan önce emekli olup da hatalı işlem yapıldığı gelecek yıllarda ortaya çıkanların mağduriyeti giderilecek. Fakat 6 Aralık 2017'den itibaren emekli olanların başına ileride böyle bir durum geldiğinde, onlar bu haktan yararlanamayacak.
Emeklilik sonrası özel sektörde çalışma yasağı yok. Ancak emekli olduktan sonra kamuda çalışmaya başlayanların aylıklarının kesilmesi gerekiyor. Aylık kesilmeden bu şekilde çalıştığı tespit edilenlerden, ödenen emekli aylıklarının tamamını faiziyle iade etmeleri isteniyor. Örneğin kişi emekli olduktan sonra 3 ay kamu kuruluşunda çalışıp ayrılmışsa, bu durumu sonradan tespit eden Sosyal Güvenlik Kurumu, o kişiden 5 yıla kadar emekli aylığını geri isteyebiliyor. Yönetmelikte yapılan değişiklik uyarınca, bu durumdaki kişilerden, sadece emekli iken çalıştıkları aylarda ödenen emekli aylıkları istenecek.
DÜZENLEME İLE EMEKLİ AYLIKLARI ARTABİLECEK
Hatalı işlem nedeniyle bugüne kadar emekli aylıkları kesilenler, yeni düzenleme sayesinde aylık kesilmesinden kurtuldukları gibi, daha yüksek emekli aylığına da kavuşabilecek. Askerlik, doğum veya yurtdışı borçlanması yapanların aylıkları değişmeyecek. Fakat, diğer iki haktan yararlananların aylıkları, eksik prim günlerini tamamladıklarında yeniden hesaplanacak. Öte yandan eksik hesaplandığı sonradan tespit edilenlerin aylığı ise itiraz üzerine düzeltilebiliyor.
Evet bu bilgiler gerçekten emekli vatandaşların maaşlarını artırma konusunda işe yarayacak bilgilerden oluşmaktadır. Eğer maaşınızın yüksek olmasını istiyorsanız bu kurallar dışında başka bir seçenek bulunmamaktadır. Kanunlar açık ve nettir.
Daha ayrıntılı bilgileri zaten ilgili SGK temsilcilikleri sizlere verecektir. Ancak sizin de elinizde bu konu hakkında bilginiz ve kurallara uyduğunuzu gösterir belgeler olması gerekmektedir.
Yüksek emekli maaşı almak hiç zor değildir yeter ki vatandaşlar bu işin kurallarına uygun hareket etsin. Günümüzde tüm emekliler aynı oranda maaş almamaktadır.
Bunun nedeni kimi sigorta primini yüksek yatırmıştır kimisi ise alt tabandan.. Kiminin çalışırken maaşı asgari ücrettir kiminki ise memur maaşıdır.
Bu yüzden her emekliye aynı maaş ödenmemektedir. Ki bu zaten haksızlık olurdu.